Tuigage controleren: wat u zelf nakijkt en wat u aan een rigger overlaat
Mast en tuigage vangen bij elke tocht grote krachten op, maar veel schade kondigt zich vroeg aan met signalen die een eigenaar vanaf het dek kan zien. Een regelmatige visuele controle kost alleen tijd en helpt u beslissen wanneer een vakman beter moet kijken.
Begin met het staand want: wanten en stagen. Loop elke draad na met uw ogen, en met een doek, vooral bij de onderste terminals. Gebroken draadjes, knikken, uitstulpingen of een draad die zich ontvlecht zijn redenen om niet uit te varen voordat alles is nagekeken. Bij geperste terminals zoekt u naar haarscheurtjes en roestsporen; verkleuring betekent vaak dat er water is binnengedrongen.
Daarna volgen de wantspanners en puttingen. De schroefdraad moet schoon en onbeschadigd zijn, elke spanner ver genoeg ingedraaid en geborgd met een splitpen of andere borging. Plaats splitpennen correct en tape de uiteinden af, zodat ze zeilen en handen niet beschadigen. Controleer of de bouten recht zijn en de toggles vrij bewegen, zodat de draad onder belasting niet knikt.
Bekijk de mast met een verrekijker: uiteinden en voeten van de zalingen, mastbeslag, de masttop met schijven, losse klinknagels en corrosie waar verschillende metalen elkaar raken. Ook de rolfok verdient aandacht: trommel en wartel moeten vrij draaien en het profiel moet onbeschadigd zijn. Ga dan naar het lopend want: vallen, schoten en trimlijnen mogen niet doorgeschuurd of verhard zijn, en blokken moeten soepel en zonder scheurtjes draaien.
Sommige klussen laat u beter aan een professional over. De mast in gaan om het bovenste beslag te inspecteren, terminals testen met penetrant of andere methoden, de mastvoet beoordelen en beslissen of een draad in gebruik kan blijven vragen ervaring en goede veiligheidsuitrusting. Laat een rigger kijken vóór een lange overtocht, na een mastbreuk, een grondaanraking of een knockdown, bij de aankoop van een tweedehands boot of wanneer u ergens aan twijfelt.
Staand want gaat niet eeuwig mee, ook als het er goed uitziet. Vervang het volgens de levensduur die de fabrikant of uw rigger adviseert, rekening houdend met hoe en waar de boot vaart. Houd een eenvoudig logboek bij met datum, wat is gecontroleerd, foto's van de terminals en eventuele bevindingen; zo ziet u veranderingen sneller en heeft de volgende inspecteur een goed uitgangspunt. Wilt u een deskundige blik, zoek dan in de NautMap-catalogus een zeilmakerij of riggingwerkplaats bij u in de buurt.